काठमाडौं- बंगालको खाडीमा विकसित शक्तिशाली चक्रवात ‘अर्नब’को अप्रत्यक्ष प्रभावका कारण नेपालका विभिन्न क्षेत्रमा वर्षा, हावाहुरी र हिमपातको सम्भावना बढेको छ। सम्भावित जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणले बिहीबारदेखि शनिबारसम्म उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह गरेको छ।
जल तथा मौसम विज्ञान विभागको पूर्वानुमानअनुसार चक्रवातको प्रभावले विशेषगरी कोशी, मधेश, बागमती, गण्डकी र लुम्बिनी प्रदेशका विभिन्न स्थानमा वर्षा हुन सक्नेछ। कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशका केही स्थानमा पनि वर्षा तथा उच्च पहाडी र हिमाली क्षेत्रमा हिमपातको सम्भावना रहेको छ। कतिपय स्थानमा भारी वर्षा तथा हिमपातसमेत हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ।
हिमाली तथा पहाडी क्षेत्रमा विशेष सावधानी
चक्रवातको बाहिरी घेराबाट आउने बादल र नेपालको माथिल्लो वायुमण्डलीय प्रणालीबीचको अन्तरक्रियाले वर्षा तथा हिमपात गराउन सक्ने मौसमविद्हरूले बताएका छन्। विशेषगरी उच्च पहाडी तथा हिमाली क्षेत्रमा भारी हिमपात, हिमआँधी र हिमपहिरोको जोखिम बढ्न सक्ने भएकाले सावधानी अपनाउन आग्रह गरिएको छ।
प्रतिकूल मौसमका कारण सडक तथा हवाई यातायात, पदयात्रा र दैनिक जनजीवन प्रभावित हुन सक्ने सम्भावना छ। त्यसैले अत्यावश्यक कामबाहेक लामो दूरीको यात्रा नगर्न र मौसमसम्बन्धी आधिकारिक सूचना नियमित रूपमा हेर्न सम्बन्धित निकायले अनुरोध गरेका छन्।
पदयात्रा र पर्वतारोहणमा नजान आग्रह
सम्भावित खराब मौसमलाई ध्यानमा राख्दै पर्यटक, पदयात्री तथा पर्वतारोहणमा जानेहरूलाई उच्च पहाडी र हिमाली क्षेत्रमा यात्रा नगर्न आग्रह गरिएको छ। यसअघि नै पदयात्रामा गइसकेकाहरूलाई मौसम प्रतिकूल रहँदासम्म सुरक्षित स्थानमा बस्न र स्थानीय प्रशासन तथा उद्धार निकायको निर्देशन पालना गर्न भनिएको छ।
भारी वर्षा र हिमपातका कारण पदमार्ग अवरुद्ध हुन सक्ने, हिमपहिरो जाने तथा उद्धार कार्य कठिन बन्न सक्ने भएकाले अनावश्यक जोखिम नलिन सम्बन्धित निकायले सुझाव दिएका छन्।
नदीकिनार र जोखिमयुक्त क्षेत्रमा सतर्क रहन आग्रह
सम्भावित वर्षाका कारण नदी तथा खोलामा पानीको बहाव बढ्न सक्ने र पहाडी क्षेत्रमा पहिरोको जोखिम रहन सक्ने भएकाले नदीकिनार, बाढी प्रभावित क्षेत्र र पहिरोको जोखिम भएका स्थानमा विशेष सावधानी अपनाउन आग्रह गरिएको छ।
किसानलाई पनि मौसमको अवस्था हेरेर कृषि उपज भित्र्याउने तथा सुरक्षित राख्ने व्यवस्था मिलाउन सुझाव दिइएको छ। मौसमको प्रतिकूलताले सडक यातायात र अन्य दैनिक गतिविधिमा असर पार्न सक्ने भएकाले यात्रा गर्नुअघि सम्बन्धित निकायबाट जानकारी लिनुपर्नेछ।
भारतको तटीय क्षेत्रमा पनि चक्रवातको प्रभाव
भारतको मौसम विज्ञान विभागका अनुसार चक्रवात ‘अर्नब’ आन्ध्र प्रदेशको तटीय क्षेत्रतर्फ अघि बढेको छ। चक्रवातका कारण तटीय क्षेत्रमा तीव्र हावा, भारी वर्षा, डुबान तथा भौतिक संरचनामा क्षति पुग्न सक्ने जोखिम रहेको छ।
भारतीय मौसम विज्ञान विभागले अक्टोबर २८ मा चक्रवात तटीय क्षेत्रमा प्रवेश गर्ने र त्यसबेला हावाको गति प्रतिघण्टा ११५ देखि १२५ किलोमिटरसम्म पुग्न सक्ने तथा झोक्कासहित १४० किलोमिटरसम्म पुग्न सक्ने अनुमान गरेको छ। <Link url=”https://mausam.imd.gov.in/Forecast/seaarea_bulletin_new.php?id=1″ title=“(स्रोत: भारतीय मौसम विज्ञान विभाग)”/>
चक्रवात जमिनमा प्रवेश गरेपछि कमजोर हुँदै जाने भए पनि त्यसले बोकेको जलवाष्प र अन्य मौसमी प्रणालीसँगको अन्तरक्रियाका कारण नेपालमा वर्षा तथा हिमपात हुन सक्ने मौसमविद्हरूको भनाइ छ।
आपत्कालीन अवस्थामा कहाँ सम्पर्क गर्ने?
विपद् प्राधिकरणले मौसमसम्बन्धी जानकारी तथा सम्भावित जोखिमबारे आधिकारिक सूचनामा ध्यान दिन आग्रह गरेको छ। आवश्यकताअनुसार निम्न नम्बरमा सम्पर्क गर्न सकिने जनाइएको छ।
११५५ — मौसमसम्बन्धी जानकारी
१२३४ — राष्ट्रिय तथा जिल्ला आपत्कालीन कार्यसञ्चालन केन्द्र
१०० — नेपाल प्रहरी
१११४ — सशस्त्र प्रहरी बल
११४४ — पर्यटक प्रहरी
सम्बन्धित निकायले सर्वसाधारणलाई आत्तिनुभन्दा सतर्क रहन, आधिकारिक पूर्वसूचना पालना गर्न र जोखिमयुक्त क्षेत्रमा अनावश्यक आवतजावत नगर्न आग्रह गरेका छन्।
